KATEGORIA: SŁUŻBY

Służby1 listopada 2026Łukasz Bugajski

Tysiące nośników, których GCHQ nie potrafi odnaleźć. Brytyjski nadzór wskazuje lukę w sercu wywiadu elektronicznego

GCHQ, brytyjska agencja wywiadu elektronicznego, nie wie, co się stało z tysiącami pendrive'ów, dysków zewnętrznych, płyt i kart pamięci, na których mogły się znajdować dane z podsłuchów i włamań do urządzeń. Ujawnił to w czwartek 29 października 2026 r. Investigatory Powers Commissioner, lord Brian Leveson, niezależny nadzorca brytyjskich służb, w raporcie rocznym za 2025 r. Problem zgłosił agencji kilka lat temu. Do dziś GCHQ nie przedstawiło pełnego rozliczenia. Agencja zapewnia, że chodzi o wady ewidencji, a nie o utratę sprzętu, i że wdrożyła wszystkie zalecenia. Nadzór nie twierdzi, że doszło do wycieku. Pytany, czy agencja wie o dostępie osób nieupoważnionych do któregokolwiek z nośników, rzecznik GCHQ odmówił odpowiedzi.

Czytaj dalej →

Służby1 listopada 2026Łukasz Bugajski

Teczki, których MI5 nie chce otworzyć. Sprawa Seana Browna przed brytyjskim Sądem Najwyższym

Sean Brown, 61-letni katolik, ojciec sześciorga dzieci i prezes wiejskiego klubu futbolu gaelickiego, zginął w maju 1997 r. w Irlandii Północnej. Zabójcy porwali go spod bramy klubu, wywieźli w bagażniku jego własnego samochodu i oddali sześć strzałów w głowę. Prawie 30 lat później nikt nie usłyszał zarzutów, a pięciu sędziów z Belfastu uznało, że prawdę o zbrodni, w którą według materiałów wywiadowczych mogli być zamieszani agenci państwa, może ujawnić tylko publiczne dochodzenie. Rząd w Londynie od dwóch lat walczy z tym nakazem. 27 października 2026 r. przekonywał Sąd Najwyższy Zjednoczonego Królestwa, że sądy przekroczyły swoje uprawnienia. Wyrok jeszcze nie zapadł. Pięć z sześciu certyfikatów utajniających dokumenty w tej sprawie wydano na wniosek MI5.

Czytaj dalej →

★ Wybór autora

Służby29 października 2026Łukasz Bugajski

Kret z Pragi. Prawdziwa historia Karla Köchera

11 lutego 1986 r. o godz. 10.57 przez zaśnieżony Most Glienicke, łączący Berlin Zachodni z Poczdamem, przeszedł na Zachód Anatolij Szczaranski, najbardziej znany więzień polityczny ZSRR. Kilka minut później w przeciwną stronę ruszyło małżeństwo w drogich płaszczach: Karel i Hana Köcherowie. On, matematyk, filozof i absolwent Uniwersytetu Columbia, przez kilka lat pracował dla CIA jako tłumacz i analityk. W rzeczywistości był wysłanym przez czechosłowacki wywiad nielegałem, który przekazywał tajemnice amerykańskiego wywiadu do Pragi i Moskwy. Ona, handlarka diamentami z Manhattanu, była jego kurierką. Köcher pozostaje jedynym znanym agentem bloku wschodniego, któremu udało się „zasiać” w CIA i wykorzystać wobec niej taki przyczółek – ocenia wewnętrzny kwartalnik analityczny agencji. FBI i prokuratura tak zepsuły jego sprawę, że Amerykanie woleli wymienić go na Szczaranskiego, niż ryzykować uniewinnienie w sądzie.

Czytaj dalej →

★ Wybór autora

Służby27 października 2026Łukasz Bugajski

Pół miliarda dolarów na dnie Pacyfiku. Projekt Azorian, czyli jak CIA wykradała sowiecki okręt K-129

W marcu 1968 r. na północnym Pacyfiku zaginął radziecki okręt podwodny K-129 z trzema pociskami jądrowymi i 98 marynarzami na pokładzie. Związek Radziecki nie zdołał odnaleźć wraku. Amerykanie znaleźli go po kilku miesiącach, na głębokości ponad 5 km. Przez następne sześć lat CIA pod przykrywką przedsięwzięcia górniczego miliardera Howarda Hughesa zbudowała statek „Hughes Glomar Explorer”, jedyny na świecie zdolny podnieść z takiej głębokości ciężar porównywalny z okrętem. W sierpniu 1974 r., na oczach radzieckich jednostek obserwacyjnych, statek wyciągnął z dna fragment K-129. Najcenniejsza część wraku urwała się jednak w trakcie podnoszenia i wróciła na dno. Operacja o kryptonimie Azorian kosztowała około 500 mln ówczesnych dolarów. Ujawniona przez prasę w 1975 r., zostawiła po sobie formułę, którą instytucje państwowe na całym świecie do dziś odpowiadają na niewygodne pytania: „nie możemy ani potwierdzić, ani zaprzeczyć”.

Czytaj dalej →

Służby27 października 2026Łukasz Bugajski

Cztery minuty w sypialni szefa Unii Afrykańskiej. Oficer GRU przyłapany w rezydencji w Addis Abebie

28 kwietnia 2025 r. mężczyzna w koszuli i krawacie wślizgnął się za samochodem przez bramę rezydencji Unii Afrykańskiej w Addis Abebie, wszedł prosto do sypialni przewodniczącego Komisji UA Mahamouda Alego Youssoufa i po czterech minutach odjechał autem na numerach dyplomatycznych. Według śledztwa niezależnego portalu The Insider był to major rosyjskiego wywiadu wojskowego GRU, asystent attaché wojskowego Rosji w Etiopii. Ujawnienie sprawy nastąpiło kilka dni przed trzecim szczytem Rosja–Afryka, który 28–29 października Władimir Putin współprzewodniczy w Moskwie z obecnym przewodniczącym Unii Afrykańskiej.

Czytaj dalej →

Służby26 października 2026Łukasz Bugajski

Zdjęcie z demonstracji jako dowód w sądzie. Turecka policja inwigilowała krytyków Erdoğana w Skandynawii

Tureckie służby antyterrorystyczne zbierały informacje o uczestnikach pokojowych demonstracji, które 24 czerwca 2026 r. odbyły się jednocześnie w Norwegii, Finlandii i Danii. Dane osób podejrzewanych o związki z ruchem Gülena trafiły do sądów i prokuratur w Turcji. Wynika to z opatrzonego klauzulą „tajne” pisma policji w Antalyi z 19 sierpnia, do którego dotarł szwedzki portal Nordic Monitor. Dokument jest kolejnym śladem zjawiska, przed którym od lat ostrzegają służby nordyckie: represji transnarodowych, czyli ścigania przez państwo swoich krytyków na terytorium innych krajów.

Czytaj dalej →